Τετάρτη, 7 Μαρτίου 2012

«Στάχτη στα μάτια» των ανέργων οι τοπικές δράσεις κοινωνικής ένταξης για ευάλωτες ομάδες

Ο επικεφαλής της «Αγωνιστικής Συνεργασίας Πελοποννήσου» Θανάσης Πετράκος κατά τη συζήτηση του θέματος «Συμμετοχή της Περιφέρειας στο πρόγραμμα Τοπ/Εκο» μεταξύ των άλλων τόνισε:
Το πρόγραμμα Τοπ/Εκο αντί για κοινωνική πολιτική και πραγματική στήριξη των ανέργων είναι πρόγραμμα ανακύκλωσης της ανεργίας, το οποίο μεταθέτει ουσιαστικά την Πρόνοια στην επιχειρηματικότητα. Το υπουργείο Εργασίας επιδιώκει να «ρίξει στάχτη στα μάτια» των πιο ευπαθών ομάδων που συνθλίβονται από αυτή την πολιτική. Από τη μία, λοιπόν, η κυβέρνηση διαλύει και τις υποτυπώδεις δομές Πρόνοιας που υπήρχαν, πετσοκόβει αναπηρικές συντάξεις κι επιδόματα. Το κατ’ όνομα Υπουργείο Εργασίας, έφτασε στο απαράδεκτο σημείο να μειώσει 22% ακόμα και το ελάχιστο επίδομα ανεργίας που δινόταν, έχει δημιουργήσει επιτροπή για την επανεξέταση των κοινωνικών επιδομάτων με στόχο τη συρρίκνωσή τους κι από την άλλη, με το πρόγραμμα «Τοπικές δράσεις κοινωνικής ένταξης για ευάλωτες ομάδες» του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Ανάπτυξη Ανθρώπινου Δυναμικού» 2007-2013», υπόσχεται ότι θα δημιουργήσει θέσεις απασχόλησης για περίπου 20.000 ανέργους που ανήκουν σε ευάλωτες κοινωνικά ομάδες (μακροχρόνια άνεργοι άνω των 45 ετών, άτομα με αναπηρία, άστεγοι, πρώην χρήστες ουσιών, άτομα που απειλούνται από τη φτώχεια κ.ά.).

Είναι χαρακτηριστικό ότι το υπουργείο θα διαθέσει 60 εκατ. ευρώ για την «υποστήριξη των ωφελουμένων, αλλά και των επιχειρήσεων μιας οριοθετημένης περιοχής». Το πρόγραμμα θα προετοιμάσει τους άνεργους, ώστε να μπορέσουν: Να ιδρύσουν επιχειρήσεις, να αποκτήσουν τις προϋποθέσεις για να επιδοτηθούν/επιχορηγηθούν από άλλα επενδυτικά προγράμματα και να αποκτήσουν δεξιότητες που θα καλύψουν τις ανάγκες των τοπικών επιχειρήσεων οι οποίες θα τους προσλάβουν. Περικοπές, δηλαδή, στην προνοιακή και κοινωνική πολιτική για να ενισχυθεί η επιχειρηματικότητα, η λεγόμενη κοινωνική οικονομία.
Η κοινωνική οικονομία,   βαφτίζει τους άνεργους και τις ευάλωτες κοινωνικές ομάδες «επιχειρηματίες», που θα πασχίζουν να επιβιώσουν στον αμείλικτο ανταγωνισμό της αγοράς. Από την άλλη, κοινωνικές και προνοιακές υπηρεσίες που είναι απαραίτητο και ρεαλιστικό σήμερα να προσφέρονται σε όλους δωρεάν και σε υψηλό επίπεδο, κατακερματίζονται και υποβαθμίζονται περισσότερο. Ταυτόχρονα, αξιοποιούνται οι άνεργοι των πιο ευάλωτων κοινωνικών ομάδων ως μοχλός για να ενισχυθεί η ιδιωτική πρωτοβουλία σε κοινωνικούς τομείς και στη συνέχεια τη σκυτάλη να πάρουν μεγάλοι επιχειρηματικοί όμιλοι. Δεν είναι τυχαίο, άλλωστε, που η κυβέρνηση από τη μια μειώνει τα επιδόματα ανεργίας, απ’ την άλλη όμως δίνει απλόχερα δεκάδες εκατομμύρια ευρώ σε τέτοια προγράμματα που καμία σχέση δεν έχουν με τις πραγματικές ανάγκες, όπως και το συγκεκριμένο πρόγραμμα που παρέχει στους ανέργους: «Συμβουλευτική - υποστήριξη - προώθηση στην απασχόληση. Κατάρτιση - Επιμόρφωση. Δικτύωση και Ενέργειες δημοσιότητας και ευαισθητοποίησης»...
Τοπικά Ολοκληρωμένα Προγράμματα Στήριξης της Απασχόλησης
Τοπικά Ολοκληρωμένα Προγράμματα για Ευάλωτες Κοινωνικά Ομάδες
Τα Σχέδια αυτά δεν πρόκειται να ωφελήσουν την εργασία την οποία έχετε μετατρέψει σε απασχόληση. Οι μόνοι που θα ωφεληθούν είναι αυτοί που θα υλοποιήσουν το πρόγραμμα και η πλειοψηφία της Περιφέρειας κατά κύριο λόγο και ολίγον οι Δήμοι, οι οποίοι θα κάνετε πελατειακή – ρουσφετολογική πολιτική, υποσχόμενοι στους απελπισμένους ανέργους κάποια θέση εργασίας, παίζοντας με τον πόνο τους. Τα 5.240.000 εκ. ευρώ είναι πεταμένα ή δωρισμένα, όπως φαίνεται και από το ότι το 20% του προϋπολογισμού του σχεδίου μπορεί να είναι έμμεσες δαπάνες, που θεσπίστηκε ότι δε θα ελέγχονται τα παραστατικά τους από την ενδιάμεση διαχειριστική αρχή
 Τα σχέδια αφορούν μόνο ενέργειες, για την δήθεν προετοιμασία των ανέργων να αναπτύξουν προσόντα. Μελέτες του ΙΝΕ-ΓΣΕΕ αποδεικνύουν ότι για την ανεργία μας δεν φταίει η έλλειψη επάρκειας των προσόντων των ανέργων, ή, η έλλειψη κατάρτισης που έντεχνα καλλιεργείται ώστε να επαναλαμβάνονται αποτυχημένες πρακτικές.  
Η ανεργία είναι σε αυτά τα ύψη γιατί απλά δεν υπάρχουν οι θέσεις εργασίας. Όπως μας δείχνει η έρευνα του ΙΝΕ- ΓΣΕΕ, από το 1991 έως το 2008, η ελληνική οικονομία δημιούργησε σχεδόν ένα εκατομμύριο θέσεις εργασίας. Αυτή η ανάπτυξη χάθηκε μέσα στην τελευταία τριετία από το 2009-2011, και η κατρακύλα συνεχίζεται. Νέοι άνεργοι δημιουργούνται καθημερινά με τις επιχειρήσεις που κλείνουν η μία μετά την άλλη, με τις εφεδρείες, τα κλεισίματα των οργανισμών και τα άλλα τρανά επιτεύγματα του Μνημονίου. Οι τυχεροί λίγοι που παραμένουν εργαζόμενοι, βλέπουν ότι παρά την εργασία τους φτωχαίνουν κάθε μέρα και περισσότερο. Αδυνατούν να καλύψουν βασικές ανάγκες διατροφής, στέγασης, ρουχισμού.
Από την μελέτη του ΙΝΕ-ΓΣΕΕ-ΑΔΕΔΥ (2008) για τις ενεργητικές πολιτικές απασχόλησης την περίπτωση των ολοκληρωμένων προγραμμάτων (Νομών Άρτας, Θεσπρωτίας, Πρέβεζας, Λάρισας) έδειξε ότι τα ολοκληρωμένα προγράμματα δεν περιόρισαν την ανεργία, δεν δημιούργησαν θέσεις εργασίας. Αυτό που έκαναν ήταν να αναδιανέμουν σε άλλα άτομα τις είδη υπάρχουσες θέσεις.
Από τον έλεγχο αυτών που εντάχθηκαν σε προγράμματα κατάρτισης ή και επιδοτούμενες θέσεις, βρέθηκε ότι επιδοτήθηκαν αυτοί που συγκέντρωναν συγκριτικά πλεονεκτήματα και πριν την ένταξή τους στο πρόγραμμα. Δηλαδή νέοι, και νέοι άνεργοι με δεξιότητες πληροφορικής, ξένες γλώσσες, κάτοχοι αυτοκινήτου, με επαγγελματική εμπειρία, στην πλειονότητα υπάλληλοι και πωλητές.
Άτομα τα οποία ανήκαν σε ομάδες στόχου, όπως μακροχρόνια άνεργοι, γυναίκες, άτομα με αναπηρίες, δεν επιδοτήθηκαν, στην πραγματικότητα αποκλείστηκαν. Όπως αποκλείστηκαν και τεχνίτες και εργαζόμενοι σε χειρωνακτικά επαγγέλματα.
Μετά και την Ετήσια έκθεση για την Απασχόληση του 2011 της ΙΝΕ-ΓΣΕΕ που δείχνει ότι χάθηκαν 400.000 θέσεις απασχόλησης δεν διαφαίνεται ότι τα ΤΟΠΣΑ και τα Τοπ/Εκο θα έχουν οποιοδήποτε θετικό αποτέλεσμα. Σε ένα καιρό που κόβονται από παντού μισθοί και δικαιώματα εργαζομένων, επιδόματα και δικαιώματα ΑΜΕΑ (εργαζόμενων ή μη) γεννάται ένα ερώτημα για το αν είναι χρηστή οικονομική διαχείριση.
Το ότι το πρόγραμμα αυτό, όπως και το ΤΟΠΣΑ είναι πολύ χειρότερα και από προηγούμενα προγράμματα, τα οποία δεν απέδωσαν ή απέδωσαν πολύ λίγο, αποδεικνύεται και από το εξής:
- Στο πλαίσιο του Γ’ ΚΠΣ,  με τα ίδια ποσά ή και λιγότερα, (500.000,00 – 800.000,00 €) ανά σχέδιο, συμπεριλαμβάνονταν και νέες θέσεις εργασίας, θέσεις STAGE, ή και μια μικρή επιδότηση 9.000,00 € για έναρξη καινούριας επιχείρησης .
- Και παρά τις δεσμευμένες θέσεις για απασχόληση, τα προγράμματα δεν είχαν   επιτυχία.   Για τις νέες θέσεις, δε βρέθηκαν οι επιχειρήσεις να κάνουν αιτήσεις για να επιδοτηθούν, όπως λέει και η έκθεση του ΙΝΕ –ΓΣΕΕ.  
-Τώρα που οι επιχειρήσεις κλείνουν η μία πίσω από την άλλη, που υπάρχει τέτοια μεγάλη ανεργία, είναι μάλλον άπιαστο όνειρο να μπορέσουμε να τοποθετήσουμε άτομα από ευάλωτες ομάδες πληθυσμού σε θέσεις.   Θα αυξηθεί ο αποκλεισμός τους.  Οι  εργοδότες θα επιλέξουν τους πιο εύκολους εργάτες, νέους, υγιείς  άντρες χωρίς οικογενειακές δεσμεύσεις με υψηλά προσόντα.   Και άτομα που ανήκουν στις ευάλωτες ομάδες λόγω κάποιου θέματος υγείας/ κινητικής δυσκολίας, θα γίνουν ακόμα πιο ευάλωτα και αποκλεισμένα δεδομένου ότι  έχουν κοπεί επιδόματα, ιατρική κάλυψη, παραϊατρικά βοηθήματα που είναι απαραίτητα για την απλή τους επιβίωση.   Χωρίς να μιλάμε για κάποια ειδικότερα εργαλεία που ίσως χρειάζονται για την ένταξή τους στην αγορά εργασίας.  
Ευάλωτα άτομα λόγω μακροχρόνιας ανεργίας, σε λίγο δε θα έχουν τα ρούχα να παρουσιαστούν σε μια συνέντευξη εργασίας.
- Είναι τραγικό από τη μία πλευρά, με τις ενέργειές της κυβέρνησης να  διαλύσει τα εργασιακά δικαιώματα, να κατεδαφίσει τις μικρομεσαίες σε τέτοιους καταιγιστικούς ρυθμούς, να λέμε το ψέμα ότι αυτό το τσιρότο στην ανεργία που αντιπροσωπεύουν αυτά τα προγράμματα, θα βοηθήσει σε κάποιο επίπεδο.   
- Θα είναι ξοδευμένα χρήματα που δε θα πιάσουν τόπο.  Μπορούμε σε αυτή τη χρονική στιγμή να πετάμε χρήματα?   Βεβαίως, οι κανόνες της ΕΕ, δεν επιτρέπουν για μεγάλη διαφοροποίηση για τη χρήση αυτών των χρημάτων.   Η ΕΕ, βεβαίως είναι αυτή που συγχρηματοδοτεί διαφημίσεις για «2010 – έτος ενάντια στη φτώχια και κοινωνικό αποκλεισμό» και τέτοια φαιδρά, την ώρα που με την πολιτική της έχει εκτοξεύσει την ανεργία και στην Ελλάδα και στις υπόλοιπες χώρες της Ε.Ε.
- Επιπλέον θέλω να τονίσω τη σιγή που υπάρχει για την Κοινωφελή Εργασία παρά την επιταγή της ΕΕ ότι θα πρέπει να υπάρχει ευρεία δημοσιότητα για δράσεις που συγχρηματοδοτεί. Προφανώς για να γίνει ρουσφετολογική πολιτική και από το Υπουργείο και από εσάς.

Αναπτυξιακές συμπράξεις και Περιφέρεια Πελοποννήσου
Αλλά και με βάση τη δική σας λογική, με την οποία εμείς διαφωνούμε ριζικά και κατηγορηματικά, είναι σοβαρό πρόβλημα ότι με το προτεινόμενο σχεδιασμό θα δοθούν, οι στόχοι του άξονα 4 του ΕΠ ''Ανάπτυξη ανθρώπινου δυναμικού", σε ένα τόσο νέο σχήμα όπως είναι οι αναπτυξιακές συμπράξεις. Είναι πολιτικά και λειτουργικά δύσκολο να επιτευχθεί, μάλιστα για δράσεις όπου η κάθε μια αφορά 800 χιλ. ευρώ.
Οι αναπτυξιακές συμπράξεις  οι  οποίες  συστάθηκαν  την  τελευταία  στιγμή στην Πελοπόννησο,  δεν θα μπορέσουν να έχουν μια αποτελεσματική πρόταση σε τόσο κρίσιμες κοινωνικές παρεμβάσεις.
Και πολύ περισσότερο αυτού πια πολιτική έχει η περιφέρεια η ίδια για την απασχόληση και τις ευπαθείς ομάδες για να έχει κριτήρια συγκριτικής αξιολόγησης;
Η περιφέρεια και οι ίδιες οι υπάρχουσες πρωτοβουλίες αναπτυξιακών συμπράξεων δεν έχουν ακόμα αναπτύξει μια στρατηγική απασχόλησης και συμπράξεων με το Πανεπιστήμιο, το ΤΕΙ και τους Δήμους. Πώς λοιπόν θα υλοποιήσουν τόσο απαιτητικές δράσεις;
Επαναλαμβάνω, ανεξάρτητα από τη δική μας αντίθεση, έστω και με τη δική σας λογική, θα έπρεπε να είχατε κάνει κάτι και όχι να φέρνεται το θέμα στην παράταση και απ’ την άλλη να λέτε ότι ενδιαφέρεστε για τους ανέργους. Π.χ. με τη δική σας λογική, αν θέλατε να είσαστε σοβαροί, θα έπρεπε να είχατε συνεννοηθεί με τους Δήμους, ώστε να υπάρξουν προγραμματικές συμβάσεις με το πανεπιστήμιο Πελοποννήσου, το ΤΕΙ, τα επιστημονικά και επαγγελματικά επιμελητήρια, για την ανάπτυξη και υλοποίηση αυτών των δράσεων και επιπλέον την δημιουργία των αναγκαίων προϋποθέσεων με κοινωνικούς όρους για την σύσταση των αναπτυξιακών συμπράξεων.
Για όλους αυτούς τους λόγους  είμαστε  ριζικά  αντίθετοι  με  την πρότασή σας, που είναι πρόταση του μνημονικού Υπουργείου Εργασίας και της μνημονιακής κυβέρνησης και της τρόικας, οι οποίοι με την πολιτική τους, την οποία εσείς ένθερμα υποστηρίζετε και συμφωνείτε, κατέστρεψαν τη χώρα, την οδήγησαν στην κοινωνική και οικονομική χρεοκοπία, θα φτάσουμε στο τέλος του 2012 και θα υπάρχουν 1.400.000 άνεργοι στη χώρα μας και ερχόσαστε με τέτοιες προτάσεις ουσιαστικά να κοροϊδέψετε τους ανέργους και να ρουσφετολογήσετε πάνω στον πόνο τους και την απελπισία τους.

6/3/2012
Ο επικεφαλής του συνδυασμού
«Αγωνιστική Συνεργασία Πελοποννήσου»
ΘΑΝΑΣΗΣ ΠΕΤΡΑΚΟΣ